Leiderschap in diversiteit en dialoog
Deze leergang biedt niet alleen kennis en vaardigheden, maar vooral een vrije plek om te oefenen, te reflecteren en nieuwe perspectieven te ontwikkelen. Een leeromgeving waarin verschil niet wordt gezien als obstakel, maar als kracht voor beter leiderschap, meer verbinding en duurzame verandering.
Onze samenleving is diverser dan ooit. Verschillen in cultuur, sociale achtergrond, religie, gender en seksuele oriëntatie spelen een steeds grotere rol, ook op de werkvloer. Deze diversiteit vraagt om eigentijds leiderschap: leiders die verschillen niet alleen erkennen, maar ook weten te benutten om verbinding en samenwerking te versterken. Aandacht voor thema’s als sociale veiligheid en het voorkomen van polarisatie zijn daarbij onmisbaar. Effectief leiderschap betekent vandaag de dag het creëren van een werkomgeving waarin waardering voor uiteenlopende perspectieven en een constructieve dialoog centraal staan.
Deze leergang bereidt leiders en ‘early career professionals’ voor op de uitdagingen van modern leiderschap. In acht bijeenkomsten delen gerenommeerde en inspirerende docenten hun kennis over en praktijkervaring met het bouwen van duurzame verbindingen binnen diverse teams. Deelnemers ontwikkelen de vaardigheden om verschillen productief te maken, dialoog te faciliteren en met vertrouwen leiding te geven in een complexe en diverse samenleving.
In de leergang staan drie samenhangende leerlijnen centraal:
– Persoonlijke effectiviteit in leiderschap – inzicht verkrijgen in de eigen stijl, positie
– Strategische planvorming – leren om ambities te vertalen naar een heldere strategie en concrete acties.
– Diversiteitsbeleid – inzicht ontwikkelen in diversiteit en inclusie en leren deze duurzaam te verankeren in beleid en organisatie.
Deze leerlijnen komen samen in acht inspirerende modules, met interactieve opdrachten en begeleiding op maat. Deelnemers krijgen praktische instrumenten aangereikt om vanuit een adviserende, leidinggevende of bestuurlijke rol verantwoordelijkheid te nemen voor een project of organisatie en hun invloed effectief in te zetten in de publieke of internationale arena.
De docenten
Kijk hier voor alle informatie over de docenten van deze leergang.
De modules
De leergang Leiderschap in Diversiteit en Dialoog telt acht modules van elk twee aansluitende dagdelen.
Leiderschap moet worden erkend, voordat het wordt geaccepteerd. Iemand kan alleen een leider zijn, als anderen dat in hem/haar (h)erkennen. Om een dialoog tussen leider en medewerkers op gang te brengen, is het noodzakelijk dat een leider zich verplaatst in de visie van medewerkers. Tegelijkertijd is het van belang om zelfreflectie toe te passen: wat voor leider wil en kan hij/zij zijn?
In deze module krijgen deelnemers inzicht in belangrijke visies en theorieën over leiderschap, rolkarakteristieken van verschillende typen leiders in het algemeen en adviesrollen in het bijzonder. Kwaliteiten zoals het verkennen en analyseren van een vraag, actief luisteren en het uitbrengen van gezaghebbend advies zijn noodzakelijk voor het creëren van draagvlak voor leiderschap en het omzetten van visie in daadwerkelijke invloed. Na een algemene introductie in het thema leiderschap formuleren de deelnemers accenten voor hun eigen profiel als leider. Zo maken ze een begin met het proces van zelfontwikkeling naar leiderschap.
In het eerste gedeelte van deze module wordt ook informatie gegeven over onder andere de eindtermen, doelen en werkwijze van de leergang, de vereisten voor deelname.
Docent: Theo Engelen
Maandag 25 januari 2027, 14:00 – 21:00 uur
Veel organisaties investeren in diversiteit, maar inclusie blijkt in de praktijk vaak ingewikkelder. Want wanneer voelen mensen zich echt onderdeel van een team of organisatie? En welke subtiele mechanismen zorgen ervoor dat verschillen worden gladgestreken of juist functioneel worden ingezet, zonder dat er sprake is van echte gelijkwaardigheid? In deze module verdiepen deelnemers hun begrip van inclusie en krijgen zij meer zicht op de processen die inclusie kunnen bevorderen of juist belemmeren. Aan de hand van onderzoek en herkenbare praktijkvoorbeelden komen twee veelvoorkomende patronen aan bod: assimilatie en differentiatie. Bij assimilatie is de impliciete norm dat mensen erbij horen zolang zij zich aanpassen aan de dominante cultuur. Bij differentiatie worden verschillen juist benadrukt en benut, waardoor mensen wel zichtbaar zijn, maar niet altijd als volwaardig onderdeel van het collectief worden gezien. De module biedt taal en denkkaders om deze mechanismen in de eigen praktijk te herkennen en bespreekbaar te maken. Zo ontstaat in deze bijeenkomst een verdieping van het begrip van inclusie: niet alleen gericht op waarom inclusie belangrijk is, maar vooral op hoe inclusie in organisaties daadwerkelijk vorm krijgt. Na afloop hebben deelnemers meer inzicht in wat inclusie belemmert of juist versterkt.
Docent: Marieke van den Brink
Maandag 15 februari 2027, 14:00 – 21:00 uur
Strategisch management gaat over het bepalen van doelen en het kiezen van de weg om deze doelen te realiseren. Een keuzeproces dat complex is en waarin leiders met onvoorspelbare ontwikkelingen te maken kunnen krijgen. De leiders van nu en die van de toekomst spelen een belangrijke rol in strategische keuzeprocessen. De profitsector kent al langer een traditie op het gebied van strategisch management dan de publieke en maatschappelijke sector. Maar ook in de publieke en maatschappelijke sector en in haar omgeving volgen de veranderingen elkaar in hoog tempo op. De publieke en maatschappelijke sectoren functioneren in toenemende mate in een context van heel verschillende (soms tegenstrijdige) invloedssferen en culturen. En dat vereist leiders die sturing kunnen geven. In deze module staat het strategisch management in de publieke en maatschappelijke sector centraal. Hoe kunnen leiders in een dynamische omgeving verantwoorde strategische keuzes maken en wat kunnen ze daarbij leren van de ervaringen in de profitsector? Wat zijn de do’s en dont’s om te voorkomen dat het bij plannenmakerij blijft en dat de implementatie uiteindelijk verzandt? Kernbegrippen in deze module zijn: missie en doelen, strategische ruimte, interne en externe omgeving, maatschappelijke verantwoordelijkheid, waarden en ambities van management en organisatie, strategieselectie en implementatie.
Docent: Farah Karimi
Maandag 8 maart 2027, 14:00 – 21:00 uur
De manier waarop leidinggevenden en managers in verschillende organisaties en culturen met conflicten omgaan is een steeds belangrijkere voorspeller geworden van het succes van teams en organisaties. In deze module gaat het om competenties m.b.t. effectief gedrag en communicatie bij interpersoonlijke conflicten en andere conflictueuze situaties. De specifieke invalshoek is diversiteit. Vanuit een meerperspectiefbenadering leren deelnemers hun handelingsmogelijkheden uit te breiden en een gepaste gevoeligheid te ontwikkelen voor het meest effectieve gedrag in kritische situaties en lastige gesprekken. Om hun wendbaarheid en repertoire te vergroten krijgen deelnemers in deze module handvatten aangereikt uit de theorie en praktijk van mediation.
Docent: John van Merriënboer
Dinsdag 30 maart 2027, 14:00 – 21:00 uur
Het managen van diversiteit neemt steeds meer in belang toe. Twee ontwikkelingen liggen hieraan ten grondslag: 1. Organisaties werken steeds meer internationaal; 2. Binnen organisaties is zowel het personeelsbestand als het klantenbestand divers van samenstelling. Mensen van allerlei verschillende achtergronden, leefstijlen en oriëntaties moeten met elkaar samenwerken. In deze module worden verschillende benaderingen van diversiteitmanagement behandeld en bediscussieerd. Deelnemers krijgen instrumenten aangereikt voor het adequaat managen van diversiteit. Er wordt gelegenheid geboden voor het toepassen van kennis van interculturele communicatie en cultuursensitief werken, wat essentieel is voor succesvol inclusief leiderschap. Een organisatie kunnen adviseren bij het organiseren van randvoorwaarden voor en het omarmen van diversiteit en inclusie is een belangrijk doel van deze module.
Docent: Igor van der Vlist
Maandag 19 april 2027, 14:00 – 21:00 uur
Dagelijks voeren mensen gesprekken over kwesties van duurzaamheid, opgevat in brede zin als de balans tussen mens, milieu en welzijn. Gemeenten praten met burgers over duurzaamheidsplannen in de wijk, waterschappen gaan in gesprek met boeren over de waterhuishouding in een gebied, het ministerie praat met burgers en bedrijven over de energietransitie, over kernenergie, over afval, over asielzoekers en ga zo maar door. En burgers praten met elkaar over deze kwesties, in alledaagse settings, formeel en informeel, offline en via social media. Onderzoek én ervaring laten zien dat deze gesprekken lang niet altijd succesvol verlopen. Dat geldt voor de schijnbaar onbeduidende, informele gesprekken tussen mensen in de samenleving, maar ook voor de formele onderhandelingen tussen de groten der aarde. In deze module verdiepen de deelnemers zich in de aard en het verloop van gesprekken tussen andersdenkenden. Hoe kunnen die begrepen worden? Wat wordt gezegd? Hoe wordt daarop gereageerd? Welke rol spelen identiteiten van mensen? Welke patronen dringen zich op? Hoe hangen alledaagse gesprekken samen met bredere ontwikkelingen in de samenleving? En wat kunnen leiders doen om gesprekken constructief te laten verlopen? Deze vragen staan centraal in deze module.
Docent: Noëlle Aarts
Maandag 24 mei 2027, 14:00 – 21:00 uur
De meeste deelnemers aan deze leergang hebben naast een Nederlandse identiteit ook wortels die ergens anders liggen. Zodoende hebben zij te maken met meervoudige identiteiten en dubbele loyaliteiten. Maar wat is loyaliteit? Dat is eerst en vooral het kennen van liefde voor het eigene. En vanuit die liefde kansrijk opereren. Deze tijd vraagt om meer loyaliteit, niet minder. De verdachtmaking van de loyaliteit is een politiek instrument geworden om de liefde in de knop te breken. Hoe veerkrachtig te blijven? Dat begint door onder woorden te brengen, in een handeling van liefde, wat loyaliteit betekent, om vandaaruit een krachtige identiteit op te bouwen. Het gaat om het langetermijndoel: het opbouwen van een duurzame identiteit die kan meebewegen met de tijd, waarin principes helder verankerd zijn en in staat stellen om duurzame relaties aan te gaan. Want zonder wederzijdse loyaliteit gaat het niet! Leiderschap is loyaliteit zien, erkennen, benoemen, stimuleren en belonen.
Belangrijk in deze module is ook de vraag hoe het eigen belang zich verhoudt tot het algemeen belang. Hoe vindt een leider de balans tussen het uitdragen van enerzijds zijn/haar identiteit(en) en anderzijds de neutraliteit die hij/zijn in huis moet hebben om zijn/haar taken goed te kunnen verrichten.
Docent: Abdelkader Benali
Maandag 14 juni 2027, 14:00 – 21:00 uur
Beeldvorming is erg belangrijk in dit mediatijdperk: niet alleen hoe personen, organisaties of bedrijven zichzelf in de media presenteren, maar ook wat en hoe er over hen geschreven en gezegd wordt. De deelnemers krijgen handreikingen om na te denken over de boodschap die ze als leider willen overbrengen, waar en voor wie ze dat doen en hoe ze kunnen reageren als de organisatie overvallen wordt door negatieve beeldvorming of door een affaire. Hoe kan een leider zelf grip houden op de boodschap en initiatief tonen bij positieve dan wel negatieve publiciteit?
Docent: Cindy Cloin
Maandag 5 juli 2027, 14:00 – 21:00 uur
Praktische informatie
Data 2027
25 januari
15 februari
8 maart
30 maart
19 april
24 mei
14 juni
5 juli
14:00 – 21:00 uur
Locatie
Valkhof Museum – ABC-zaal
Kelfkensbos 59
Nijmegen
Kosten
€ 4.900 inclusief maaltijden
(vrijgesteld van btw)